આહવા-ડાંગમાં હિટ એન્ડ રન: બોલેરો પિકઅપ ચાલક ઝડપાયો
પોલીસે મળેલા પુરાવા, સ્થાનિક માહિતી તથા તપાસના આધારે બોલેરો પિકઅપના ચાલક સુધી પહોંચી તેને અટકાયત/ઝડપી પાડ્યો હોવાનું જાણવા મળ્યું છે. વાહનને પણ તપાસ માટે કબ્જે લેવામાં આવ્યું હોવાનું માનવામાં આવે છે.
પોલીસ દ્વારા અકસ્માત કેવી રીતે થયો, વાહનની ગતિ કેટલી હતી અને ઘટનામાં અન્ય કોઈ વ્યક્તિની સંડોવણી છે કે નહીં તે અંગે વધુ તપાસ ચાલી રહી છે. આ મામલે કાયદેસરની કાર્યવાહી હાથ ધરવામાં આવી છે.
ગુજરાતમાં હિટ એન્ડ રન કેસ માટે ભારતીય ફોજદારી કાયદા અને મોટર વાહન કાયદાની જોગવાઈઓ લાગુ પડે છે. અકસ્માત કર્યા બાદ સ્થળ છોડવું, ઘાયલને મદદ ન કરવી અથવા પોલીસને જાણ ન કરવી ગંભીર બાબત બની શકે છે; પરંતુ સજાનો પ્રકાર ઘટનાની હકીકત, ઈજાની ગંભીરતા અને મૃત્યુ થયું છે કે નહીં તેના પર નિર્ભર રહે છે.
હિટ એન્ડ રન શું છે?
સામાન્ય રીતે, વાહનચાલક અકસ્માત કર્યા પછી:
-
વાહન રોક્યા વગર ભાગી જાય,
-
ઘાયલને જરૂરી મદદ ન કરે,
-
નજીકના પોલીસ સ્ટેશન અથવા મેજિસ્ટ્રેટને સમયસર જાણ ન કરે,
-
પોતાની ઓળખ અથવા વાહનની વિગતો છુપાવવાનો પ્રયાસ કરે,
તો તેને હિટ એન્ડ રનનો કેસ માનવામાં આવી શકે છે.
અકસ્માત પછી ડ્રાઇવરે પહેલાં પોતાની અને અન્ય લોકોની સલામતી ધ્યાનમાં લેવી, શક્ય તેટલી તાત્કાલિક મદદ બોલાવવી, ઘાયલને સારવાર માટે પહોંચાડવાની વ્યવસ્થા કરવી અને પોલીસને જાણ કરવી જોઈએ.
ફોજદારી સજાની જોગવાઈ
બેદરકારીથી મૃત્યુ થાય તો
ભારતીય ન્યાય સંહિતા, 2023 (BNS) ની કલમ 106(1) મુજબ, જો કોઈ વ્યક્તિની બેદરકારીભરી અથવા ગફલતભરી હરકતથી મૃત્યુ થાય અને તે ગુનો “culpable homicide” જેટલો ગંભીર ન હોય, તો વધુમાં વધુ 5 વર્ષની કેદ અને દંડ થઈ શકે છે.
ઉદાહરણ તરીકે, વધુ ઝડપે, બેદરકારીથી અથવા ટ્રાફિક નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરીને વાહન ચલાવતાં કોઈનું મૃત્યુ થાય, તો તપાસના આધારે આ કલમ લાગુ પડી શકે છે.
અકસ્માત બાદ ભાગી જવા અંગે
BNS કલમ 106(2)માં એવી જોગવાઈ છે કે બેદરકારીથી મૃત્યુ સર્જ્યા પછી ડ્રાઇવર પોલીસ અધિકારી અથવા મેજિસ્ટ્રેટને જાણ કર્યા વિના ભાગી જાય તો વધુમાં વધુ 10 વર્ષની કેદ અને દંડ થઈ શકે છે.
પરંતુ, આ 10 વર્ષની વધારેલી જોગવાઈના અમલીકરણ અંગે સમયાંતરે નીતિગત સ્પષ્ટતા અને સ્થગિતતા રહી છે. તેથી કોઈ ચોક્કસ કેસમાં કઈ કલમ અને કઈ સજા લાગુ પડશે તે FIR, તપાસ, ઘટનાની તારીખ અને તત્કાલીન અમલમાં રહેલી કાનૂની સ્થિતિ પર આધારિત રહેશે.
